Trên các diễn đàn mạng xã hội, các ý kiến đang tranh luận sôi nổi về việc vay mượn vàng.
Một tài khoản kể rằng đã mượn 4 lượng vàng thời điểm giá vàng ở mức đỉnh, khoảng 190 triệu đồng/lượng. Hiện giá vàng giảm mạnh, xuống còn khoảng 160 triệu đồng/lượng, người vay dự định mua lại đủ số vàng để hoàn trả đúng như thỏa thuận ban đầu. Tuy nhiên, phía cho mượn không đồng ý và muốn nhận lại theo giá trị tương đương thời điểm cho vay.
Câu chuyện gây tranh cãi khi trước đó, hai bên từng thống nhất rằng “mượn vàng thì trả vàng”, không quy đổi sang tiền mặt.
Không ít ý kiến bênh vực người vay khi cho rằng, bản chất của việc vay tài sản là hoàn trả đúng loại tài sản đã nhận. Nếu giá vàng tiếp tục tăng lên 250 hay 300 triệu đồng/lượng, người vay vẫn phải bỏ tiền mua vàng để trả lại. Khi giá vàng giảm, bên cho vay cũng cần chấp nhận rủi ro tương tự.
“Mượn gì trả nấy. Còn không thì cứ đợi khi nào vàng lên lại 190 triệu đồng/lượng rồi mang trả”, một tài khoản bình luận.
Một số ý kiến khác lại tiếp cận câu chuyện dưới góc độ tình cảm và sự tương trợ giữa các bên. Việc cho bạn vay tới 4 lượng vàng trong thời điểm khó khăn là sự giúp đỡ rất lớn. Người cho vay có thể đối mặt với rủi ro tài chính, chấp nhận nguy cơ mất cả tiền lẫn tình cảm nếu xảy ra tranh chấp.
Quy đổi giá trị của 4 lượng vàng sang tiền mặt thời điểm đó, người đi vay đã sử dụng một khoản tiền lên tới hàng trăm triệu đồng trong nhiều tháng mà không phải trả lãi. Nếu vay ngân hàng hoặc vay tín dụng, số tiền lãi phát sinh có thể lên tới hàng chục triệu đồng/tháng.
Xét trên khía cạnh tình cảm, nhiều ý kiến cho rằng người vay nên có cách ứng xử phù hợp để ghi nhận sự hỗ trợ của bên cho vay.
Đề xuất cách xử lý hợp tình
Ông Nguyễn Mạnh Cường, chuyên viên tư vấn tài chính, cho rằng đây là một tình huống rất phổ biến khi giao dịch bằng tài sản có biến động giá mạnh như vàng, ngoại tệ hay chứng khoán.
Vấn đề nằm ở chỗ, dù người vay có thể đúng theo thỏa thuận ban đầu, người cho vay vẫn có thể cảm thấy mình chịu thiệt khi nhìn giá trị tài sản sụt giảm quá mạnh.
Phản ứng của người cho vay xuất phát từ cảm giác tiếc cơ hội. Nếu không cho mượn số vàng vào thời điểm giá đỉnh, họ có thể bán ra và mua lại được nhiều vàng hơn. Khi chứng kiến người vay có thể được hưởng lợi từ việc giá vàng giảm mạnh khi thực hiện nghĩa vụ hoàn trả, điều này dễ tạo cảm giác không thoải mái cho bên cho vay.
Xét về nguyên tắc pháp lý và thỏa thuận dân sự, nếu ngay từ đầu hai bên đã thống nhất “mượn vàng trả vàng”, việc giá tăng hay giảm đều là rủi ro thị trường mà các bên phải chấp nhận.
Nếu giá vàng tăng lên 250 triệu đồng/lượng, người vay vẫn buộc phải bỏ số tiền lớn hơn rất nhiều để mua vàng trả lại. Khi đó, bên cho vay gần như chắc chắn sẽ không đồng ý nhận lại theo giá cũ bằng tiền mặt.
Trong trường hợp quan hệ chỉ mang tính làm ăn và có giấy tờ rõ ràng, người vay hoàn toàn có thể thực hiện đúng cam kết “mượn vàng trả vàng”. Như vậy, người vay hoàn toàn có quyền hoàn trả đúng 4 lượng vàng như cam kết ban đầu.
Phương án được đánh giá hài hòa nhất là người vay vẫn trả đủ 4 cây vàng đúng cam kết, nhưng chủ động gửi thêm một khoản gọi là tiền cảm ơn hay một món quà có giá trị như cách ghi nhận sự giúp đỡ trong lúc khó khăn.
Nếu bên cho vay không muốn nhận lại vàng vì lo giá tiếp tục giảm, hai bên cũng có thể thương lượng quy đổi sang tiền mặt ở mức trung hòa thay vì áp theo giá cũ hoặc giá hiện tại. Đây được xem là cách chia sẻ rủi ro để cả hai cùng cảm thấy hợp lý hơn.
Nhiều năm liền giá vàng gần như không nhúc nhích khiến người vay vàng chủ quan, đến khi giá vàng tăng chóng mặt đã khiến họ rơi vào cảnh ngồi trên chảo lửa.
Nguồn: vietnamnet